Aurki gaitzazu

Lehen Hezkuntza (PEP)

Lauaxeta Ikastola > Lehen Hezkuntza (PEP)

Lauaxeta Ikastolako Lehen Hezkuntzako etapan, Lehen Hezkuntzako Programa (PEP edo LHP euskaraz) bere adierazpen gorenera iristen da. Haur Hezkuntzan jakin-mina pizten badugu, Lehen Hezkuntzan gure ikasleei ikertzeko, zalantzan jartzeko eta inguruko munduaren konplexutasuna ulertzeko beharrezko tresnak eskaintzen dizkiegu, ikaskuntza zentzuzko esperientzia bihurtuz.

Ikasgaietako mugarik gabeko ikaskuntza

Lehen Hezkuntzako PEPa ikerketa-unitate diziplinartekoetan egituratzen da. Horrek esan nahi du ikasleek ez dituztela ikasgaiak modu isolatuan ikasten; aitzitik, kontzeptu orokorrak (hala nola justizia, jasangarritasuna edo berrikuntza) lantzen dituzte, matematikak, hizkuntzak, zientziak eta arteak modu naturalean eta elkarlotuan integratuz.

Gure metodologiaren oinarriak

Lehen Hezkuntzan dugun ikuspegi pedagogikoa lau ardatz nagusitan oinarritzen da, ikasleak XXI. mendeko erronketarako prestatzen dituztenak:

  • Agentzia eta autonomia: ikasleek beren ikaskuntzaren ardura hartzen dute. Helburuak ezartzen, aurrerapenaren inguruan hausnartzen eta erabaki informatuak hartzen ikasten dute.
  • Pentsamendu-trebetasunak (ATL): memorizaziotik harago, ikerketa-, komunikazio-, gizarte- eta autokudeaketa-trebetasunen garapena lehenesten dugu.
  • Kontzeptuetan oinarritutako ikaskuntza: ulermen sakona sustatzen dugu. Ez dugu soilik galdetzen “zer da hau?”, baizik eta “nola funtzionatzen du?” edo “zergatik da garrantzitsua?”.
  • Ekintza eta gizarte-konpromisoa: ikaskuntza ez da ikasgelan geratzen. Ikasleak beren ingurunea hobetzeko ekintzara pasatzera bultzatzen ditugu, benetako kontzientzia sozial eta etikoa garatuz.

Amaiera bikaina: PEPen Erakusketa

Lehen Hezkuntzako azken urtean, gure ikasleek PEPen Erakusketa egiten dute: lankidetzan garatutako ikerketa-proiektu bat, programan egindako ibilbidearen gailurra dena. Une horretan, beren ikerketa-gaitasuna eta herritar global gisa duten konpromisoa erakusten dute, Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzara jauzia eman aurretik.

Konpetentzien garapena

Konpetentzien araberako lanaren helburua ikasleak zenbait gaitasun garatzea da, bere erronka pertsonalei aurre egin diezaien eta zoriontsu izateko gaitasunean laguntzeko. Izan ere, gaitasunen helburua ez da “jakitea” bakarrik, “egiten jakitea” ere bai.

Euskal identitatea eta euskara

Lauaxeta Ikastola euskalduna da eta ama hizkuntza bezala edozein duten familiak jasotzen baditu ere, konpromiso osoa dauka ikasleen euskalduntze prozesuarekin eta euskaldun identitatearen baloreekin. Horregatik hainbat ekimen eta eskaintza dauzkate ikasleek beraien bizitza akademiko guztian zehar:

Pentsamenduan oinarritutako pedagogia - OneTwoThink

Ikasketa prozesuaren ardatz oinarri nagusia pentsamendua da. Gero eta pentsamendu prozesu eraginkorragoak gauzatu, hare eta esanguratsuagoa eta aberatsagoa izango da ikasketa arlo guztietan, bai pertsonalean eta baita akademikoan ere.

Filosofia eta etika programa 

Gure helburua ikasleek txikitatik balore eta konpromiso etiko, sozial eta zibikoak garatzea da. Horregatik asteroko “etika eta filosofia” saioetan, ikasleek, pentsamendu filosofiko eta kritikoaren lanketarekin batera, aipatutako baloreak garatuko dituzte honakoei esker:

Ikasketa esanguratsua, kurrikulumaren ardatz nagusia

Ezagutza ez da informazioa jaso eta gordetzea soilik, ikasketa esanguratsua oinarri duen prozesu sakonagoa eta konplexuagoa baizik.

Ikastolan lantzen diren edukiak benetan praktikoak, funtzionalak eta iraunkorrak izateko, bizitzako egoerei aurre egiteko balizkoak eta transfergarriak izan behar dira. Horregatik hainbat metodologia eraginkor eskaintzen dizkiegu gure ikasleei: 

  • Aurkikuntza eta esperimentaziorako tailerrak eta espazioak
  • Arazoen ebazpenean oinarritutako ikas-proiektuak (PBL)
  • Simulazioak eta rol-playingak
  • Linked Spaces metodologia (ikasketa espazio birakariak)
  • Proiektu multidiziplinarrak – UDIN eta STEAM
  • Ikerketa zientifikoak – Zientzia kalean

Jolasean eta entsegu-errorean oinarritutako ikasketa

Gizakiok eginaren eginez garatzen ditugu trebeziak eta horretarako ezinbestekoa da entrenamendua. Baina ez edozein motatakoa. Entrenamendua entsegu-errore bidezko ikasketan oinarrituta badago eta gainera ludikoa eta motibagarria bada, eraginkorragoa izango da.

Horregatik ikasleek zenbait trebeziren entrenamendu autonomorako eta ludikorako, formatu ezberdinetako hainbat material (manipulatiboak, mahai jolasak, app-ak, robotak…) daukate beraien eskura.

Ikasketa eta arreta pertsonalizatua 

Ikasle bakoitzaren ikasketa erritmoak, gaitasunak eta beharrizanak ezberdinak dira, beraz “denontzako berbera” ez da formula pedagogiko egokia. Ikasleek aukera ezberdinak dituzte ikasketa eta garapen bide indibidualak erabakitzeko eta sendotzeko:

  • Kurrikulum aberastua, egokitua eta malgua
  • Banakako errefortsu akademikoak
  • Konplexutasunaren arabera mailakatutako erronka eta azalpen pertsonalizatuak
  • Eskolaz kanpoko ekimen kulturalak eta akademikoak (proiektuak, lehiaketak…)

Autoikasketa eta autoebaluazioa

Ez dago ikasketarik norbere akatsen eta ahulezien kontzientziarik gabe. Horregatik ikasle bakoitzak bere gaitasunen ikuskapenerako eta ebaluaziorako estrategiak garatzeko aukerak ditu.

Horrela, hobekuntza plan pertsonalak diseinatuz, autoerregulatu eta “hasi” egiten dira. Erabiltzen ditugu tresna esanguratsuenak:

  • Autoebaluaziorako txantiloiak 
  • Puntu sistema (jarrera egokiak saritu eta ezegokiak hobetzeko)

Bizikidetza 

Gizakiok sozialak garen einean, gure inguruko pertsonekin interakzioan aritzea funtsezkoa zaigu. Baina elkarreragin hori benetan errespetuzkoa eta produktiboa izatean datza gakoa.

Horregatik ikasleek txikitatik bizikidetza osasuntsu eta positibo baterako trebeziak garatzen dituzte honakoen bitartez:

  • Berdinen arteko ikasketa kolaboratiboa eta kooperatiboa
  • Garapen sozioemozionalerako programa
  • KIVa, jazarpenaren kontrako programa
  • Bizikidetza batzordeak eta komisioak
  • Arduradunen sistema birakaria
  • Zerbitzu bidezko ikasketa
  • Proiektu solidarioak

Adin desberdinetako ikasleen arteko elkarrekintzak

Lauaxeta ikastolan elkarrekin ikasten dugu; gaztetxoak nagusiagoekin eta nagusiak gaztetxoagoekin.

Horrexegatik, ikasleek beraien ikasketa ibilbidean zehar elkarrekintza anitzak burutzen dituzte adin desberdinetako ikasleekin zerbitzu bidezko ikasketa programaren barruan:

  • Xakea
  • Ludoteka zerbitzua
  • Antzerki saioak
  • Esperimentu magikoak
  • Erlaxazio saioak

Laia proiektua eta Eskola Ortua

Proiektu honen izarra Eskola Ortua da.

Honi esker, ikasleak ingurumen-hezkuntza bereganatzen dute ikasleek, eta ingurunea errespetatzen, gizakien arteko eta gizakien eta naturaren arteko harremana ulertzen ikasten dute ikas-proiektu ezberdinen bidez:

  • UNESCOko Garapen Iraunkorrerako Helburuekin lotutako ekimenak
  • Ortuaren zainketa eta uzta batzea
  • Salerosketa – Urriko Azoka

Hezkuntza emozionala

Gure ikasleak zoriontsuak izan daitezen nahi dugu, eta hori lortzeko hainbat trebezi garatu behar dituzte: autoestimua, autoerregulazioa, konfiantza eta ausardia, autonomia, baikortasuna…

Ikasleek bere bizi akademiko guztian zehar hainbat aukera izango dituzte gaitasun guzti hauek garatzeko:

  • Garapen intrapertsonalerako ikas-proiektuak
  • Tutoretza saio pertsonalak
  • Yoga eta meditazio saioak
  • Sonometroa
  • Kronomozolo (denbora kudeatzeko)
  • Lasaitzeko espazioak eta jarreren biziklapena

Komunikazio eta hizkuntza gaitasunen lanketa espezifikoa

Norbere ideiak eta sentimenduak eraginkortasunez partekatzea ez da ataza erraza.

Horregatik ezinbestekoa da ikasleek komunikazio eta hikuntza gaitasunak esplizituki lantzeko programak eskaintzea eta hare gehiago, eleaniztasuna bultzatuz. Horretarako:

  • Jendaurreko aurkezpenak eta erakusketak
  • LauHaixetara irratia
  • Hizkuntza gaitasun frogak (euskera eta ingelera)
  • Irakurle kluba eta ikasleentzako liburutegiak (irakurzaletasuna)
  • CLIL (inglés Content and Language Integrated Learning) – Science

Sormena eta pentsamendu sortzailea

Gizakiok txikitatik sormenerako berezko gaitasuna badugu ere, inguru hurbilean aukera estimulagarriak aurkitzen baditugu, gure pentsamendu sortzailea eta dibergentea gehiago elikatzen da.

Ikastolan ikasleek hainbat aukera dituzte beraien ideiak kreatiboki adierazteko:

  • Kultura artistikoa: Obra ezagunenen interpretazioa eta representazioa
  • Arte lan libreak eta gidatuak (teknika artistikoak)
  • Design Thinking proiektuak
  • ArkiLego

Ipad 1x1, lan egiteko teknologia

Gure eredu pedagogikoak eta curriculum-mailan, eta metodologia- eta ebaluazio mailan batik bat, egiten joaten diren aldaketek, aldaketak ere ekartzen dituzte eremuetan eta azpiegitura informatikoan.

Beraz, etapa honetako ikasleek lan egiteko tresna bat (iPad) izango dute hezkuntza-beharrei eta egiten dituzten berrikuntza-proiektuen beharrei hobeto erantzuteko.

Gailu hori pertsonala da, beraz, gelan normalean erabiltzen dituzten koaderno, arkatz, boligrafo eta bestelakoen osagarria izango da.

Natur zientziak - Science - STEM

Proiektuka lan eginez, metodo zientifikoa eta prozesu teknologikoak lantzen dituzte Unescoko Garapen Iraunkorrerako Helburuekin batera.

Irakasgai hau, euskeraz gain ingeleraz eskaintzen da 3.mailatik aurrera. Euskeraz ulermen eta adierazmen maila egokia dutenek, edukiak ingeleraz lantzeko aukera izango dute. Proiektu nabarmenenak:

  • Robotika eta programazioa
  • STEAM proiektuak
  • Inspira
  • First Lego League

Indagazio bidezko ikasketa

Ikaskuntza prozesu bizi gisa ulertzen dugu, errealitatearekin eta ikasten duen pertsonarekin lotuta dagoena. Horregatik, Ikerketa Unitateen programa baten bidez lan egiten dugu, ikaskuntzak modu globalizatuan, esanguratsuan eta koherentean antolatzeko hezkuntza-etapa desberdinetan zehar.

Ikerketa Unitateak ikasturte bakoitzean planteatzen diren 6 galdera garrantzitsutan eta ikasleentzat hurbilak diren egoeretan oinarritzen dira; horrela, jakintza-mina, pentsamendu kritikoa eta hausnarketa sustatzen dira. Unitate horien bidez, ezagutza-arlo desberdinak integratzen dira eta gaitasun eta trebetasun giltzarriak, balioak eta jarrerak, ulermen kontzeptualak eta jakintzak garatzen dira, mundua ulertzeko, bertan elkarbizitzeko eta modu arduratsuan jarduteko.

Ikaskuntza-ikuspegi honek ikasle aktiboak, autonomoak eta konprometituak sustatzen ditu, bai beren ikaskuntza propioarekin bai komunitatea hobetzeko ekintza sozialaren bidez. Horrela, neska-mutilak beren hazkunde pertsonal, sozial eta akademikoan laguntzen ditugu, orainaldiko eta etorkizuneko erronkei aurre egiteko prestatuz.

Ekintza soziala

Ekintza soziala gure hezkuntza-proiektuaren funtsezko zutabea da, eta Ikerketa Unitateen programaren ezinbesteko parte. Ikaskuntzak zentzua hartzen du ekintza bihurtzen denean; horregatik, ikasleak dira aurkezten zaizkien ikaskuntza-egoera handiei erantzuna ematea helburu duten ekimenen protagonista.

Ikerketa Unitate bakoitzean zehar, eta baita ikasleen agentzien bidez ere, neska-mutilek beren inguruneaz hausnartzen dute, benetako beharrak identifikatzen dituzte eta ekintza sozial zehatzak proposatzen dituzte. Ekintza horiek sentsibilizazio-kanpainen, komunitatea hobetzeko proposamenen, proiektu solidarioen edo norberaren ohitura eta bizimoduen aldaketen bidez gauza daitezke.

Horrela, ikasleek erantzukizuna, enpatia eta konpromiso soziala garatzen dituzte, beren erabakiek eta ekintzek pertsonengan eta ingurunean duten eragina ulertuz. Mundua ezagutzeaz gain, hura hobetzen aktiboki inplikatzen ikasten dute, herritartasun kritiko, solidario eta kontzientea eraikiz.

Ikasleen agentzia

Ikasleen agentzia gelan gure hezkuntza-ereduaren funtsezko ardatza da. Ikaskuntza-prozesu batean oinarritzen gara, non ikasleek beren ahotsa, erantzukizuna eta aukera-gaitasuna erakusten dituzten, erabakiak hartzen aktiboki parte hartuz, ideiak proposatuz, galderak eginez eta komunitatearen barruan erantzukizunak bere gain hartuz. Gelako egunerokoan, ikasleek ikasteko modua, antolatzeko modua eta taldearen funtzionamendu egokian nola lagundu erabakitzeko aukera dute, horrela autonomia, autorregulazioa eta partaidetza-sentimendua garatuz.

Osagarri gisa, agentzien programak ikasleei aukera ematen die modu boluntarioan eta atsedenaldietan edo eskola-orduetatik kanpo, parte-hartze talde ezberdinetan inplikatzeko. Agentzia horien bidez, ikasleek ongizatearekin, bizikidetzarekin, jasangarritasunarekin, kulturarekin edo eskola-ingurunearen hobekuntzarekin lotutako benetako proiektuetan kolaboratzen dute. Programa honek konpromisoa, ekimen pertsonala eta lankidetza-lana indartzen ditu, ikasle bakoitzak bere interesak, talentuak eta kezkak curriculuma gaindituz ekartzeko gune bat aurki dezan.

Horrela, bai gelan bai gelatik kanpo, parte-hartze aktiboko kultura sustatzen dugu, non ikasleak bere burua aldaketaren eragile gisa aitortzen duen, modu kontziente eta arduratsuan ikasteko, erabakitzeko eta jarduteko gai dena.